Öz
Uluslararası literatürde giderek daha fazla tartışılmaya başlanan yaşam kalitesi temalı araştırmalar, birçok bilim dalının ilgi alanındadır. Son dönemde iktisat biliminin de ilgi alanına giren yaşam kalitesi kavramı ve ölçümleri, özellikle kamu ekonomisi ve hükümet politikaları ile yakından ilgilidir. Bu alanlarda alınacak kararların ve yapılacak uygulamaların daha etkin sonuçlara ulaşabilmesi için, bireyleri mutlu ve memnun eden değerlerin tespiti oldukça önem taşımaktadır. Bu araştırmada yaşam kalitesine yönelik yapılan analizler TR63 Bölgesini oluşturan Hatay, Kahramanmaraş ve Osmaniye illerini içermektedir. İl analizleri yapılırken 6360 Sayılı kanunla büyükşehir olan Hatay ve Kahramanmaraş’taki güncel ilçeler dikkate alınmıştır. TR63 Bölgesi’ni kapsayan bu araştırmada, hem kalitatif hem de kantitatif yöntemler kullanılarak yaşam kalitesi endeksleri elde edilmiştir. Endekslerin dayandığı iki temel veri tabanı söz konusudur. Bunlardan ilki araştırma kapsamındaki ilçelerde rassal olarak belirlenen hanehalkları ile yapılmış anketler; ikincisi ise yine ilçe düzeyinde derlenen istatistiki veri setleridir. Çalışmanın çıkış noktası ve belki de benzer çalışmalardan olan farkı; yaşam kalitesini içeren çalışmalarda genellikle sadece nicel verilerin kullanılmasına karşın, bu çalışmada hem nicel hem de nitel verilerden faydalanılacak olmasıdır. Çünkü yaşam kalitesi, hem mevcut durumun hem de mevcut duruma ilişkin algının yansıtılması açısından büyük önem taşımaktadır. Sonuç olarak bu çalışmada bir yandan yaşam kalitesi endeksini oluşturan somut verilerden, öte yandan yaşam kalitesine yönelik algının tespit edilebilmesi için anket sonuçlarından yola çıkılmıştır. TR63 Bölgesi’nde toplam 3.075 anket yapılmış olup, bu örneklem büyüklüğü bölgenin temsiliyeti açısından %95 güven aralığında ±1,8 hata payı içermektedir. 3.075 anket, il nüfuslarıyla orantılı olarak dağıtılmıştır. Buna göre Hatay’da 1.526, Kahramanmaraş’ta 1.018, Osmaniye’de 531 anket tamamlanmıştır. Yapılan analizler sonucunda araştırmaya temel teşkil edecek veriler, temel göstergeler, ekonomik yapı, çevresel yapı ile kentsel ve kişisel yaşam başlıkları olarak 4 ana kategoride gruplandırılmıştır. Temel göstergeler alanında demografik yapı, eğitim, sağlık, sosyal yaşam ve güvenlik verileri derlenmiş ve alt endeksler üretilmiştir. Ekonomik yapı alanında ise, ekonomik kapasite, ticari hayat, finansal piyasalar ve turizm alt endeksleri oluşturulmuştur. Çevresel yapı başlığı, altyapı, çevre ve ulaşım verilerini içermekte iken; kentsel ve kişisel yaşam başlığı kentsel ve kişisel memnuniyete dönük algı verilerini kapsamaktadır. Böylece TR63 Bölgesinde ilçe düzeyinde toplam 100 farklı değişken, endeks hesaplamasına dâhil edilmiştir. Araştırma bulgularında da görüleceği üzere, hem anket sonuçları hem de istatistiki veri tabanına dayalı endeks sıralamaları; ilçe düzeyinde, il ve bölge sıralamalarıyla birlikte analiz edilmiş, ilçelerin yaşam kalitesi açısından mevcut durumları ortaya konulmuştur. Raporda hesaplanan endekste istenilmesine rağmen veri kısıtı nedeniyle birtakım veriler hesaplamaya dâhil edilememiştir. Bu durum özellikle yeni ilçelerin varlığından kaynaklanmaktadır. Ancak genel olarak bakıldığında tüm ilçeler düzeyinde 100 farklı veriden oluşan bir veri tabanı ile hesaplanan yaşam kalitesi endeksi, kamu kesiminde karar alıcılara önemli bir kaynak teşkil edecektir. Aynı zamanda ilçe düzeyinde yapılan anketlerin sonuçları da yaşam kalitesine yönelik algının tespiti açısından özgün bir veri tabanıdır. Tarafımızca yapılmış olan analizlere ilişkin tüm ham veri seti Doğu Akdeniz Kalkınma Ajansı’yla paylaşılmıştır. Böylece çalışmanın güncellenmesinin ve ilerleyen yıllarda sürdürülebilirliğinin önü açılmıştır.
Keywords
Quality of Life; TR63 Region; Regional Development
Derived from the title and available description; not stated by the work.
Anahtar kelimeler
Yaşam Kalitesi; TR63 Bölgesi; Bölgesel Kalkınma
Topics
Financial markets / Finansal piyasalar Regional economics / Bölgesel iktisat Urban economics / Kentsel iktisat Quality of life / Yaşam kalitesi Yaşam Kalitesi Endeksi TR63 Bölgesi Hatay Kahramanmaraş Osmaniye Doğu Akdeniz Bölgesi Bölgesel Kalkınma İlçe Düzeyinde Yaşam Kalitesi Kentsel Yaşam Kalitesi Yaşam Memnuniyeti Öznel Yaşam Kalitesi Nesnel Yaşam Kalitesi Hanehalkı Anketleri Yaşam Kalitesi Algısı Sosyoekonomik Gelişmişlik Bölgesel Eşitsizlikler Demografik Yapı Eğitim ve Sağlık Hizmetleri Sosyal Yaşam Güvenlik Ekonomik Kapasite Tourism / Turizm Çevresel Kalite Kentsel Altyapı Ulaşım Kamu Hizmetleri Yerel Yönetimler Bölgesel Kalkınma Politikaları Sosyal Göstergeler Composite indices / Bileşik endeksler Doğu Akdeniz Kalkınma Ajansı. Survey research / Anket araştırması JEL I3 · Welfare, Well-Being, and Poverty / Refah, İyi Oluş ve Yoksulluk
JEL classification / JEL sınıflaması
- I31 General Welfare, Well-Being
Genel Refah, İyi Oluş
JEL codes: American Economic Association classification. Turkish descriptions are an unofficial translation. Türkçe açıklamalar gayriresmî çeviridir.
Cite this work
- APA 7
Şeker, M., Saldanlı, A., Bektaş, H., & Eyiler, R. (2014). TR63 Bölgesi Yaşam Kalitesi Analizi. Doğu Akdeniz Kalkınma Ajansı. https://www.dogaka.gov.tr/assets/upload/dosyalar/www.dogaka.gov.tr_480_BV9J38XI_TR63-Bolgesi-Yasam-Kalitesi-Analizi.pdf
- MLA 9
Şeker, M., et al. TR63 Bölgesi Yaşam Kalitesi Analizi. Doğu Akdeniz Kalkınma Ajansı, 2014. https://www.dogaka.gov.tr/assets/upload/dosyalar/www.dogaka.gov.tr_480_BV9J38XI_TR63-Bolgesi-Yasam-Kalitesi-Analizi.pdf.
- Chicago 17 (author-date)
Şeker, M., A. Saldanlı, H. Bektaş, and R. Eyiler. 2014. TR63 Bölgesi Yaşam Kalitesi Analizi. Doğu Akdeniz Kalkınma Ajansı. https://www.dogaka.gov.tr/assets/upload/dosyalar/www.dogaka.gov.tr_480_BV9J38XI_TR63-Bolgesi-Yasam-Kalitesi-Analizi.pdf.
Cite the version identified by the DOI or source record where available.
Download citation
BibTeX (.bib)RIS (.ris)EndNote (.enw)
RIS opens in Reference Manager, RefWorks, EndNote, Zotero and Mendeley. BibTeX works with LaTeX and Overleaf.
BibTeX
@book{seker2014tr63,
title = {TR63 Bölgesi Yaşam Kalitesi Analizi},
author = {Şeker M. and Saldanlı A. and Bektaş H. and Eyiler R.},
year = {2014},
publisher = {Doğu Akdeniz Kalkınma Ajansı},
url = {https://www.dogaka.gov.tr/assets/upload/dosyalar/www.dogaka.gov.tr_480_BV9J38XI_TR63-Bolgesi-Yasam-Kalitesi-Analizi.pdf}
}